روش تکثیر انجیر از شاخه‌های جوان (ساقه‌های نوپا) ｜ نحوه تقسیم و نکات احتیاطی

درخت انجیر را می‌توان علاوه بر تکثیر با قلم و پیوند، از طریق «ساقه‌های جوان» (شاخه‌های نوپا) که از پایۀ تنه بیرون می‌زنند، با جدا کردن و استقلال‌بخشی به آن‌ها (روشی نزدیک به تقسیم بوته) نیز تکثیر کرد. مزیت این روش در شروع از حالتی است که ریشه‌ها از پیش بر خوردار هستند؛ اما بسته به منشأ بوته، ممکن است خصوصیات بوته‌های تکثیر‌یافته با بوتۀ مادری متفاوت باشد. نکات کلیدی در این زمینه در اینجا خلاصه شده‌اند.

جوانه‌های پایه درخت

ساقه‌های جوان (ひこばえ) انشعابات نویی هستند که از پایه تنه یا نزدیک سطح خاک از ریشه‌ها بیرون می‌آیند. انجیر دارای ریشه‌های نزدیک سطح است و این ساقه‌های جوان معمولاً به دنبال هرس، پیری پایه یا بازیابی از آسیب ریشه فراوان بیرون می‌آیند. اگر رها شوند، مواد مغذی به تنه اصلی پخش می‌شود؛ بنابراین معمولاً این ساقه‌ها نیاز به کاشتاری (حذف اندام‌های اضافی) دارند. با این حال، ساقه‌های جوانی که ریشه‌های خوبی دارند می‌توانند پس از کندن به عنوان گیاهان مستقل مورد استفاده قرار گیرند.

تفاوت بین گیاهان ریشه‌دار و گیاهان پیوندی

آیا گیاهانی که با این روش تکثیر می‌شوند، دارای خصوصیات گیاه مادر هستند، بستگی به منشأ گیاه دارد. در گیاهان ریشه‌دار که از طریق پیوند تنه یا پیوند شاخه پرورش یافته‌اند، شاخه‌های فرعی از ریشه همان درخت برمی‌خیزند، بنابراین اساساً خصوصیات گیاه مادر را به ارث می‌برند. از سوی دیگر، در گیاهان پیوندشده که نوع خاصی روی پایه‌ای پیوند خورده است، شاخه‌های فرعی برآمده از زیر نقطه پیوند (سمت پایه) خصوصیات پایه را دارند و ممکن است به گیاهی متفاوت از نوع پیوند‌شده تبدیل شوند. قبل از کندن، اهمیت دارد که مشخص شود آن شاخه فرعی از بالای نقطه پیوند برمی‌خیزد یا از پایین.

زمان و روش خاک‌کنی

بهترین زمان برای این کار دوره ریزش برگ است که در آن گیاه در خواب زمستانی قرار دارد. در دوره خواب، بار کمتری بر ریشه وارد می‌شود و پس از تقسیم، اقتباس گیاه آسان‌تر می‌شود.

• خاک اطراف پایه درخت را به تدریج کاود و بررسی کنید تا ریشه‌های پیکر جوان تا کجا با ریشه‌های درخت مادر متصل هستند.
• پس از اطمینان از وجود ریشه‌های نازکی بر روی جوانه‌های رشدی، قسمت اتصال آن به گیاه مادری را با ابزار تمیز جدا کنید.
• سهام جدا شده را در اسرع وقت در گلدان یا محل کاشت قرار دهید، و آب فراوان بریزید تا خاک فشرده شود.

شاخه های جوان با ریشه محدود را بیش از حد فشار ندهید

هنگام کندن، اگر ریشه‌های ریز به میزان قابل‌توجهی روی آن دیده نشود، بهتر است از جدا کردن زوری خودداری کرد. اگر نهال با مقدار کم ریشه مستقل شود، میزان تاخت و تثبیت آن در دوره بعدی به شدت کاهش می‌یابد. در صورتی که تصمیم‌گیری مشکل باشد، می‌توان در آن سال تنها اقدام به کاشت‌کنی کرد و سال‌های بعد، دوباره وضعیت ریشه‌دار شدن را بررسی کرد.

مدیریت پس از تقسیم گیاه

در چند هفته‌ای که ریشه‌گیری انجام می‌گیرد، اولویت بر توسعه ریشه‌ها است تا رشد بخش هوایی. باید از نور مستقیم شدید، خشکی و به‌طور معکوس از رطوبت بیش‌ازحد جلوگیری کرد و گیاه را در سایه نیمه‌رو و بدون نسیم نگهداری کرد تا مصرف انرژی بوته کاهش یابد. زمانی که جوانه‌های جدید شروع به رشد کنند و برگ‌ها به‌طور پایدار گسترش یابند، نشانه ریشه‌گیری موفق است.

تکثیر از طریق نتوهای پایه روش آسانی است که می‌تواند از گیاهان ریشه‌دار شروع شود، اما در مورد گیاهان پیوند‌خوردهٔ انجیر باید در نظر داشت که ممکن است نوع و رقم تغییر یابد. هنگامی‌که در مورد رقم گیاهی که کاوش شده است تردید وجود دارد، می‌توان با ارسال عکس در بخش گفتگو درخواست مشاوره داد.